Dit is het archief van de categorie ‘Kunst en cultuur’

Nijmeegse helden

Een bijdrage van Paul van der Heijden, gepubliceerd op 21 maart 2012

Het Huis van de Nijmeegse geschiedenis heeft een nieuwe actie bedacht. Nijmegenaren kunnen hun eigen held kiezen. Dat kan op twee manieren: vanaf 1 mei is in de Mariënburgkapel een reeks helden te zien, van het jaar 0 tot nu. Bezoekers kunnen daarop stemmen. Maar voordat het zover is, mag iedereen zijn eigen held aanmelden. Het publiek gaat dus straks bepalen wie de Grootste Nijmegenaar is.

Grootste Nijmegenaar? Kennen we dat niet? Inderdaad, zo’n verkiezing is er al geweest, in 2005. Afgelopen december hebben we er nog over geschreven, maar toen in een ander verband. Die verkiezing in 2005 bracht nogal wat commotie teweeg, onder andere omdat er twee niet-bestaande personen meededen: Marieke van Nieumeghen en stripfiguur Dirkjan (zie afbeelding). In de maanden durende strijd lag DJ Stevie Starlight lang aan kop door een uitgekiende reclamecampagne. Na verloop van tijd werd hij voorbijgestreefd door ex-wereldkampioen kickboksen Perry Ubeda. Tot grote ergernis van het universiteitsblad Vox, dat op de valreep een campagne begon om Titus Brandsma hoger in de ranglijst te krijgen. Zelfs KRO-presentator Fons de Poel bemoeide zich ermee: “Het zou een schande zijn als een kickbokser de grootste Nijmegenaar zou worden. Dan is er echt iets mis met het historisch besef van de Nijmegenaren.” Dankzij de universitaire en katholieke lobby won Titus Brandsma alsnog de verkiezing en bleef Nijmegen een grotere blamage bespaard. Maar het kwaad was al geschied: de knulligheid van het hele gebeuren had zijn weg al gevonden naar de landelijke media.

En nu, zeven jaar later, begint het circus opnieuw. Welke lolbroek zal er nu weer een originele kandidaat opvoeren en zijn hele kennissenkring optrommelen om daar op te stemmen? Wie mogen we straks begroeten als onze helden? Een NEC-er? De voorzitter van een korfbalvereniging? Een wethouder? Moenen? Een van de redacteuren van Nijmegen Centraal? De organisatie lijkt vooralsnog weinig te doen om het kaf van het koren te scheiden, integendeel: “De inzenders van de meest originele inzendingen zullen met een prijsje beloond worden,” zo meldt het persbericht. Dat belooft niet veel goeds.

Volgens mij is er niets mis met het historisch besef van de Nijmegenaren, zoals Fons de Poel beweert. Volgens mij is er wel iets mis met de drang om op deze platte, vertroebelende manier om te gaan met geschiedenis. En wat me nog het meeste verbaast, is dat we kennelijk weinig hebben geleerd van de verkiezingssoap van 2005. Als we niet uitkijken, zal die geschiedenis zich herhalen.

De echte Nijmegenaar

Een bijdrage van Marcel Smit, gepubliceerd op 15 maart 2012

StraatTv-station Nijmegen1 noemt zich de stem van de stad. Zo’n stadse stem vertelt wat er in de gemeenschap omgaat en wie er wonen. Nijmegen1 doet dat, met nieuws, de mening van de mensen op straat, activiteiten van studenten en uitgaanstips.

Een van de vaste rubrieken was tot voor kort Straat van de week. Elke week, van maandag tot en met vrijdag, werd het verhaal van een specifieke straat verteld. Een historische verhandeling op de maandag belichtte de ontstaansgeschiedenis en de herkomst van de naam. De dagen erna kwamen de hoofdrolspelers aan de beurt: de bewoners. De volledige minidocumentaire van een straat duurde zo’n veertig minuten. Lees verder »

Barometer

Een bijdrage van Marjolein Pieks, gepubliceerd op 6 maart 2012

vanochtend, mijn ogen nog zwak van winters’ duister
ademde ik de geur van gebroken hyacint
bij het openen van het wak zo licht als lente’s luister
was ik zoals dat heet de dichter die bemint

een wandeling door de stad bracht mij de kringloop van het woord
ik schreef in mij mijn midden, waarvan geen begin ooit had gehoord

de Burchtstraat leek bloeiend, wachtend op een bloem
die in mij zou kunnen groeien en waarvan ik de naam niet noem

want ook in Maart nog kan het vriezen
en welk een vergeten dan geschiedt!
alsof wij nooit meer kunnen kiezen
voor de hoop die voorjaar biedt

vanochtend was mijn duister zo licht als lente’s tooi
ik hoorde dat ik luister
naar het smelten van de dooi
naar het dichten van de Waal op één en twintig maart
naar het zwichten voor de taal die mij het leven openbaart

gedicht: Marjolein Pieks (4 maart 2012)
(ter ere van de feestelijke lente-inluiding op 21 maart door Nachtburgemeester Doro Krol)

Diederik van Vleuten: een grootse verrichting

Een bijdrage van Marcel Smit, gepubliceerd op 1 maart 2012

'De krant van wakker Batavia' (foto Klaas Koppe)

Geen enkel land heeft een gemakkelijke omgang met een koloniaal verleden. Komt dat door de politiek, die zich geen houding weet te geven? En daardoor sommige ernstige kwesties verdoezelt? Juist deze week bleek dat het kabinet in 1954 Nederlandse oorlogsmisdaden in Nederlands-Indië heeft verzwegen. Doofpot, heet dat dan. Is verder de jarenlange klacht gerechtvaardigd dat de Nederlandse scholier nooit een juist of volledig beeld van dat koloniale verleden heeft gekregen? Dat ook het onderwijs in gebreke is gebleven?

Over Nederlands-Indië sprak cabaretier Diederik van Vleuten dinsdag 28 februari in de Nijmeegse schouwburg. Daar Werd Wat Groots Verricht, Van Vleutens solodebuut, was in vele opzichten een gedenkwaardige voorstelling. Het oorspronkelijk geplande optreden, op 3 februari, ging niet door: sneeuwjachten maakten toen voor Van Vleuten de tocht naar Nijmegen onmogelijk. Daardoor werd het dinsdag de op een na laatste voorstelling uit de tournee. Op 3 maart valt in Velsen het doek, na ruim anderhalf jaar. Lees verder »

GvL on Ice

Een bijdrage van Willem Melssen, gepubliceerd op 8 februari 2012

Het was vanmiddag alsof de tijden van Averkamp en Brueghel in het Kronenburgerpark opnieuw tot leven waren gekomen.

Voor belangstellenden en enkele afgevaardigden van de pers kwam een groep re-enacters van de Stichting Gebroeders van Limburg (GvL) beslagen ten ijs. Niet op vlijmscherp geslepen ijzers maar op gepolijste dierenbotten (glissen) en zelfs de onderkaak van een paard.

Lees verder »

Doornroosje blijft wakker

Een bijdrage van Marcel Smit, gepubliceerd op 5 februari 2012

Kaalkoppen, langharigen, hanenkammen, gotica’s, paardenstaarten, stekelharigen, vetkoppen, kuifjes, grijskoppigen, standaardharigen.
Wie inzicht wil krijgen in het wereldassortiment aan kapsels, moet portier worden bij Doornroosje.
In mijn tijd, middenjaren zeventig, was dat aanbod beperkter: halflang, lang en langer.

De haardracht verraadt de muziek van de dag. Of de enorme bus doet dat, waaruit ’s middags bandleden de instrumenten Doornroosje binnendragen. Is de bus beschilderd met doodskoppen, martelwerktuigen, begrafenisrituelen en duivelsbezweringen, dan beukt ‘s avonds de deathmetal. Lees verder »

Tweede editie poëziefestival geslaagd

Een bijdrage van Marjolein Pieks, gepubliceerd op 31 januari 2012

Voor de tweede maal werd het 4 daags poëziefestival Dichtersnachten georganiseerd in Nijmegen door De Poëziekoerier, die dit jaar samenwerkte met Stichting Moordkuil, Cafe Otis, het Vlaams Cultureel Kwartier en Boekhandel de Feeks. Het evenement werd gesponsord door Cafe de Plak en de Gemeente Nijmegen.

De line up kende grote namen. Zo traden onder meer op: Lucas Husgen, Nafiss Nia, Dennis Gaens, Qader Shafiq, Hanz Mirck, Victor Vroomkoning, Tim Pardijs, Peter WJ Brouwer en  de Vlaming Andy Fierens. Muziek was er van onder meer Marten de Paepe en Marcel Verbeek.

“Het festival ademt intimiteit en een gevoel van welkom en ruimte”, aldus een van de bezoekers. ‘Heel bijzonder dat artiesten maar liefst een kwartier de tijd krijgen om hun werk te presenteren, waardoor je als het ware in een soort roes of poëtische trance terecht komt”, aldus een andere bezoeker. Het festival werd door ongeveer 200 mensen bezocht.

Poëziekoerier Marjolein Pieks, gastvrouw en bedenker van het festival  laat middels haar presentatie zien dat poëzie leeft en verleidt. Lees verder »

JoopZoetemelkAward

Een bijdrage van Jac. Splinter, gepubliceerd op 30 januari 2012

Nijmegenaar van het jaar 2011 is Bas Bloem. Tweedes werden Adrie van Maasdijk en Clem Bongers. Zij staan daarmee op de nominatielijst voor de Joop Zoetemelk Award 2012. Wie is er volgens u ook een verdiende tweede? Stuur naam en adres en kwalificatie door aan ondergetekende en kom op 15 April naar de bekendmaking van de longlist tijdens de open dag in de Vasim. (wordt vervolgd)

Dichtersnachten bewijst toegangkelijkheid van poëzie

Een bijdrage van Marjolein Pieks, gepubliceerd op 27 januari 2012

Gisteren vond de tweede nacht van het vierdaags festival Dichtersnachten plaats.Op de sfeervolle zolder in het Vlaams Cultureel Kwartier traden dichters en muzikanten op en ook de Nachtburgemeester Doro Krol bracht het festival een bezoek.

Lucas Hüsgen, Marijke Fonke, voormalig stadsdichter Victor Vroomkoning, Sanne de Leeuwerk, Qader Shafiq, campusdichter Joep aan den Boom en stadsdichter Dennis Gaens zorgden voor een rijk en zeer gevarieerd poëzieprogramma. De muziek werd verzorgd door Rufus Kain. Karel Bosman zong als afsluiting ’stad aan de rivier’, een lied dat elke Nijmegenaar zou moeten kennen.

“Poëzie hoef je niet toegankelijk te maken, het is belangrijk om te laten zien dat poëzie toegankelijk is“, vertelt bedenker en presentator van het festival Marjolein Pieks.  In een knusse en informele setting  blijkt inderdaad de hermetische poëzie van Lucas Hüsgen, die de tweede Dichtersnacht opent,te behappen en zelfs te voelen. Ongetwijfeld speelt de bevlogen voordracht van de dichter daarbij een rol. Marijke Foncke, die Hüsgen opvolgt,  krijgt enkele glimlachen cadeau met haar onbevangen en speelse observaties waarbij ze tevens aanzet tot contemplatie.

Lees verder »

De Poëziekoerier poëtiseert de stad

Een bijdrage van Marjolein Pieks, gepubliceerd op 23 januari 2012

Een uitnodiging tot Dichtersnachten

kleed de nacht
in ontvangend duister
roep de dichter aan

word bezongen
door leven’s luister
woorden die de zin verstaan

zoek de nacht
in verzengend weten
dek de slapen toe

word herinnerd
aan wakend heten
terugkeer naar ons Xanadu

min de nacht
van ontvangend duister
raak de dichters aan

zij die bezongen
door levens’ luister
weten dat zij huiswaarts gaan

gedicht: Marjolein Pieks