Olympisch Nijmegen

15 augustus 2012 door Paul van der Heijden

De Olympische Spelen zitten er weer op. Een machtig spektakel. Eens te meer is gebleken wat een energie zo’n evenement kan genereren. En hoe motiverend en zelfs emanciperend het kan zijn. Nederland heeft daartoe een aardig steentje bijgedragen, en niet alleen dankzij het Holland House met de foute sponsor. De medaille-oogst van Nederland is boven verwachting. Terecht kregen alle sporters een fantastisch onthaal in Den Bosch. Maar hoe moeten we de Nijmeegse inbreng nu inschatten?

Op 17 juli hebben we in Nijmegen officieel drie Olympiërs uitgezwaaid: judoka Jeroen Mooren, hockeyer Robbert Kemperman en hockeyster Maartje Goderie. In totaal bestond de Nederlandse Olympische afvaardiging uit 178 sporters, dat betekent gemiddeld 1 sporter per 94.000 inwoners. Aangezien Nijmegen 164.000 inwoners heeft, zou dat gemiddeld neerkomen op nog geen 2 sporters. Met onze 3 afgevaardigden scoren we dus bovengemiddeld.

Nog beter doen we het als we kijken naar de medaillewinnaars. Van de 178 Nederlandse Olympische sporters zijn er 66 thuisgekomen met een medaille. Dat is een gemiddelde van 1 medaillewinnaar per 253.000 inwoners. Ook daar doet Nijmegen het dus uitstekend, want ‘we’ hebben zilver (Kemperman) en goud (Goderie); dat is 2,5 keer beter dan het landelijke gemiddelde.

Nu valt er natuurlijk wel wat af te dingen op het Nijmeegse gehalte van onze Olympiërs. Jeroen Mooren en Robbert Kemperman zijn in Nijmegen geboren, maar Kemperman speelt al twee jaar voor Rot-Weiss Köln en volgend jaar voor het Utrechtse Kampong. Meervoudig international Maartje Goderie, geboren in Den Bosch, is bezig aan haar laatste jaar psychologie aan de Radboud Universiteit. Maar ze hockeyt voor Den Bosch en wordt ook door de regionale media omarmt als een pure Brabantse. Maar goed, ze woont in Nijmegen en zal binnenkort hier ook worden geridderd door onze burgemeester.

De conclusie: als je kijkt naar de olympische inbreng doet Nijmegen het redelijk goed. Maar onze sporters hebben een hoog export-gehalte. Er zijn slechts weinig sporten waarin Nijmegen landelijk gezien op het hoogste niveau een structurele rol van betekenis kan spelen. Positieve uitzonderingen zijn onder andere turnvereniging de Hazenkamp en het Johan Cruyff College, waar onder andere Robbert Kemperman zijn opleiding heeft gevolgd Een echt topsportklimaat is er niet. Vanuit dat perspectief is het doodzonde dat het Huis van de Topsport is afgeblazen.

Zo’n topsportklimaat is er overigens nooit geweest. De medewerkers van het Regionaal Archief Nijmegen zijn zo aardig geweest om daarover een stukje te schrijven en de Nijmeegse Olympiërs op een rijtje te zetten. Eén aspect van het Nijmeegse Olympische verleden hebben ze echter over het hoofd gezien. Aan de buitenkant van het Goffertstadion, ter hoogte van de Hazenkamptribune, hangen namelijk al sinds mensenheugenis de vijf Olympische ringen. Ik ben er nog steeds niet achter hoe die daar terecht zijn gekomen. Is het Goffertstadion gebouwd als Olympische wielerbaan? Of hebben wij een ander Olympisch verleden? Wie kan ons dat vertellen?

Vind je dit een interessant artikel?
Mail het dan door naar anderen, of deel het via social media:
Pin It

Er zijn 12 reacties gegeven op “Olympisch Nijmegen”

  1. Klaas zegt:

    Interessante vraag!! Ook ben al jaren benieuwd naar de achtergrond van de Olympische ringen op de oude delen van de Hazenkamptribune. Wie het weet mag het zeggen. Ik heb een aantal jaren geleden de vraag gesteld bij NEC, daar wist men van niets. Het oude Goffertstadion was in elk geval van na de Spelen in Amsterdam…

  2. Rob Essers zegt:

    Het opmerkelijke feit doet zich voor dat de ringen niet aan de voorkant van het Stadion De Goffert op het hoofdgebouw zitten, maar alleen boven de ‘achteringang’. Ik betwijfel of dit met medeweten en/of toestemming van het N.O.C. is geschied.

    Op een ansichtkaart die vermoedelijk in in of omstreeks 1940 is vervaardigd, meen ik de ringen te zien. Waarschijnlijk zijn ze al aangebracht bij de bouw van het stadion. Ik heb verrassend weinig foto’s van deze zijde van het stadion kunnen vinden.

  3. Jullie zoeken ook een overzicht van alle olympiërs uit Nijmegen?

    Hier: [url=http://www.sports-reference.com/olympics/friv/birthplaces.cgi?id=12288[/url]

  4. Joeri zegt:

    Volgens mij is de enige verklaring voor de ringen dat de oude goffert een “exacte” kopie was van het olympisch stadion. Er is (voor zover ik kan vinden) verder nooit iets gebeurd wat enige relatie had tot de olympische spelen.

    al spreekt onderstaande tekst van wikipedia mij tegen: “Op het moment van oplevering was het stadion qua capaciteit het derde stadion van Nederland na het Olympisch Stadion en Stadion Feijenoord.”

  5. Tijs Tummers zegt:

    Het gebruik van de Olympische ringen is niet voorbehouden aan ‘Olympische stadions’, het is een vaker voorkomend symbool (zie bijvoorbeeld het Stade Courbevoie uit 1930). Bij de opening van het Goffertstadion op 8-9 juli 1939 nam bovendien de gehele Olympische wielerploeg (met onder meer Jan Derksen) deel aan de wielerwedstrijden, ter voorbereiding op de Spelen van 1940 in Helsinki, die uiteindelijk vanwege WOII nooit zouden plaatsvinden.

  6. Leuk vervolg op het blog over de Nijmeegse olympiërs! ik denk overigens wel dat Kampong niet de judoca Mooren maar hockeyer Kemperman gecontracteerd heeft…:-) en hoe zit het precies met Roderick Weusthof, woont hij nog wel of niet in Nijmegen? zie Omroep Gelderland

    en inderdaad een zeer interessante vraag naar de Olympische ringen op de Goffert. Ik kon zo snel in de beeldbank van het archief ook geen foto vinden met de ringen erop. In de beschrijving van het monument Goffertpark (zie monumentenregister ) wel de vermelding van het “Olympisch embleem”. Maar sinds wanneer en waarom? misschien dat archiefonderzoek de antwoorden kan geven…

  7. Rosalie zegt:

    Goede vraag, ben erg benieuwd naar de uitkomst. Zou de huldiging van Fanny Blankers Koen in 1948 er iets mee van doen kunnen hebben?

    Naast afdingen, kunnen we ook bijdingen. Roderick Weusthof (hockey) wordt niet overal genoemd in het rijtje Nijmegenaren, maar is naar mijn weten hier geboren en getogen. Zijn vader was ooit aan NSG (mijn) gymleraar, ik heb Roderick als klein jochie nog wel eens ontmoet. Dat schept een band ;-)

    Maar het gehanteerde rijtje van 3 gaat volgens mij over sporters die nu als Nijmeegse burger geregistreerd staan. Nijmeegse winnaars! Het Huis van de Geschiedenis poogt trouwens een historisch rijtje Nijmeegse olympiers compleet te krijgen, dus wie er nog een paar weet ….

  8. Paul zegt:

    @Ernest: dank voor je oplettende blik! Was natuurlijk Kemperman die hockeyt en niet Mooren. Ik heb het foutje in het artikel inmiddels verbeterd. Andere kwestie waar nog niemand op heeft gereageerd is de leegloop van de Nijmeegse topsport: ik begreep dat de kern van De Hazenkamp inmiddels uit Nijmegen is vertrokken, de basketballers van Magixx trainen in Wijchen (en waren bijna failliet) en ook bij ons andere paradepaardje, de ijshockeyers, is het elk jaar maar de vraag of ze doorgaan en onder welke naam.

  9. Tijs Tummers zegt:

    Op de ansichtkaart in de reactie van Rob Essers, die ik denk ten tijde van de opening in 1939 is gemaakt, is duidelijk te zien dat er al iets boven de entree van de wielerbaan hangt, het kan haast niet anders dan dat dit de ringen zijn, die er dan dus al vanaf het begin gehangen hebben. Niet het stadion, maar wel de wielerbaan zou naar voorbeeld van de Olympische wielerbaan in Amsterdam zijn gemaakt, wat verklaart dat de ringen juist hier bij de ingang van de wielerbaan hangen. Zoals in mijn vorige reactie reeds aangegeven was het ook de Olympische wielerploeg die de baan op 9 juli 1939 inwijdde.

  10. Rob Essers zegt:

    @Tijs Tummers: De Olympische ringen boven de achteringang zijn waarschijnlijk al geruime tijd vóór de opening aangebracht. Het stadion was een uiterst sober bouwwerk. Op de toren van het hoofdgebouw is als enige versiering het gemeentewapen aangebracht. Mogelijk had het Olympische embleem aan de achterzijde een vergelijkbare decoratieve functie. Het zou mij verbazen als hiervoor toestemming is gevraagd en verkregen van de rechthebbende(n).

    Bij de inventaris van het Oud SecretarieArchief Nijmegen 1814-1946 (OSAN) stuitte ik op: “1937/2000 Stukken betreffende schrijven van het Uitvoerend Comité voor Culturele Werklozenzorg, inzake overzicht vervaardiging van een monumentaal hekwerk door jeugdige werklozen, voor de afsluiting van het stadspark “De Goffert” (hekwerk van het Stadion), 1937, 1 omslag.
    N.B. tekening.”

    De stukken heb ik nog niet kunnen inzien, maar ik sluit niet uit het gemeentewapen en de Olympische ringen tegelijk met de uiterst sobere ijzeren poorten zijn aangebracht. Mogelijk zijn ze al in of omstreeks 1938 door jeugdige werklozen vervaardigd in opdracht van het Uitvoerend Comité voor Culturele Werklozenzorg.

  11. Tijs Tummers zegt:

    @RobEssers Ben benieuwd. Las in elk geval in de Gelderlander van 10 juli 1939 dat er wel een afgevaardigde van het NOC bij de opening aanwezig was

  12. Bij de voorbeschouwing van NEC-Twente bij Studie Sport afgelopen zondagmiddag gaf Joep Schreuder een mooi verhaal over het stadion in het Goffertpark én kon je mooi zien hoe hij onder de ringen het stadion inliep. De camera zoomde er nog even op in… een extra motivatie om eens in het archief te kijken. Het bescheiden resultaat in een nieuw bericht op het weblog van het Huis van de Nijmeegse Geschiedenis: de ringen van de Goffert.

    De vermoedens van Rob Essers over de uitvoering door jeugdige werklozen bleken terecht, al worden de ringen niet specifiek genoemd. Voor het ultieme antwoord over de motivatie zal verder onderzoek noodzakelijk zijn…

    Gisteren werd overigens bekend dat de twee Nijmeegse medaillewinnaars op 3 september gehuldigd gaan worden.